Trong bối cảnh sản xuất công nghiệp và nghiên cứu khoa học ngày càng yêu cầu độ chính xác và tính ổn định cao, việc kiểm định chất lượng vật liệu đóng vai trò sống còn trong mọi quy trình.
Một sai lệch nhỏ trong thành phần hợp kim hay độ tinh khiết của vật liệu cũng có thể khiến sản phẩm không đạt chuẩn, gây thiệt hại lớn về kinh tế và uy tín.
Chính vì vậy, công nghệ quang phổ đang trở thành công cụ không thể thiếu trong các phòng thí nghiệm, nhà máy và trung tâm nghiên cứu hiện đại.
Công nghệ quang phổ là gì?
Quang phổ học là lĩnh vực khoa học nghiên cứu tương tác giữa bức xạ điện từ và vật chất.
Khi vật chất hấp thụ hoặc phát xạ ánh sáng ở những bước sóng đặc trưng, ta có thể “đọc” được thông tin về thành phần và cấu trúc của nó.
Dựa trên nguyên lý đó, các thiết bị quang phổ hiện đại giúp phân tích thành phần nguyên tố, xác định liên kết hóa học và đánh giá chất lượng vật liệu một cách nhanh chóng, chính xác – mà không làm hỏng mẫu.
Hiện nay, nhiều phương pháp quang phổ được ứng dụng tùy theo mục đích:
Quang phổ hấp thụ nguyên tử (AAS): đo hàm lượng kim loại trong mẫu rắn hoặc dung dịch.
Quang phổ phát xạ plasma cảm ứng (ICP-OES, ICP-MS): phân tích đa nguyên tố với độ nhạy cực cao.
Quang phổ hồng ngoại biến đổi Fourier (FTIR): xác định liên kết hóa học, cấu trúc phân tử của polymer, vật liệu hữu cơ.
Quang phổ Raman: phân tích nhanh cấu trúc tinh thể và vật liệu nano.
Quang phổ UV-Vis: kiểm tra độ tinh khiết, nồng độ và phản ứng hóa học.
Ứng dụng rộng rãi trong kiểm định vật liệu
Trong luyện kim và vật liệu kim loại, quang phổ giúp xác định nhanh thành phần hợp kim, tạp chất và nguyên tố vi lượng, đảm bảo độ bền cơ học và khả năng chống ăn mòn. Các nhà máy luyện thép, đồng, nhôm hiện nay đều trang bị hệ thống ICP hoặc OES để kiểm tra chất lượng từng mẻ vật liệu trước khi đưa vào sản xuất.
Trong ngành vật liệu xây dựng, công nghệ quang phổ được sử dụng để phân tích xi măng, gốm sứ, thủy tinh, giúp kiểm soát tỷ lệ oxit kim loại và đảm bảo tính đồng nhất. Các phòng kiểm định chất lượng vật liệu xây dựng sử dụng FTIR và XRF (huỳnh quang tia X – dạng quang phổ năng lượng) để đánh giá thành phần hóa học theo tiêu chuẩn ISO và ASTM.
Đối với vật liệu polymer và nhựa, quang phổ hồng ngoại FTIR là công cụ đắc lực để xác định loại polymer, chất độn và phụ gia, đồng thời kiểm tra quá trình lão hóa hoặc phân hủy của vật liệu. Điều này đặc biệt quan trọng trong các ngành bao bì, y tế, ô tô và điện tử.
Trong kiểm soát môi trường, quang phổ còn hỗ trợ phát hiện kim loại nặng, độc chất trong nước, đất hoặc vật liệu tái chế – góp phần đảm bảo an toàn và phát triển bền vững.
Giải pháp quang phổ toàn diện từ TECOTEC
Trong nhiều năm qua, TECOTEC đã và đang triển khai nhiều dự án liên quan đến công nghệ quang phổ trong kiểm định và phân tích vật liệu tại Việt Nam.
Các dự án này trải rộng trên nhiều lĩnh vực, từ phòng thí nghiệm kiểm định chất lượng vật liệu xây dựng, nghiên cứu vật liệu mới, cho đến kiểm tra an toàn môi trường.
Thông qua quá trình tư vấn kỹ thuật, cung cấp thiết bị, hiệu chuẩn và đào tạo vận hành, TECOTEC góp phần nâng cao năng lực phân tích và đảm bảo chất lượng hoạt động của các đơn vị sử dụng.
Đội ngũ kỹ sư và chuyên gia của TECOTEC không chỉ có kinh nghiệm chuyên môn sâu về quang phổ học mà còn hiểu rõ nhu cầu thực tế của doanh nghiệp trong nước.
Nhờ đó, công ty có thể tư vấn các giải pháp tối ưu về thiết bị, quy trình đo lường, cũng như tiêu chuẩn đánh giá chất lượng phù hợp với từng ứng dụng cụ thể – từ phân tích hợp kim, xi măng, polymer cho tới vật liệu tái chế.
Bên cạnh việc cung cấp thiết bị, TECOTEC còn chú trọng đến dịch vụ hậu mãi toàn diện, bao gồm:
Hiệu chuẩn và bảo trì định kỳ nhằm đảm bảo thiết bị vận hành ổn định, độ chính xác lâu dài;
Đào tạo vận hành và chuyển giao công nghệ, giúp người sử dụng nắm vững nguyên lý và thao tác chuẩn;
Tư vấn xây dựng hệ thống kiểm định và phòng thí nghiệm đạt chuẩn ISO/IEC 17025, hỗ trợ khách hàng trong việc chuẩn hóa quy trình và nâng cao độ tin cậy của kết quả phân tích.
Với định hướng trở thành đơn vị dẫn đầu trong cung cấp giải pháp công nghệ khoa học tại Việt Nam, TECOTEC không ngừng mở rộng hợp tác với các hãng thiết bị nổi tiếng thế giới, đồng thời đầu tư vào hạ tầng kỹ thuật, trung tâm hiệu chuẩn và đào tạo nội bộ, tạo nền tảng vững chắc cho các hoạt động hỗ trợ khách hàng lâu dài.
4. Kết luận
Công nghệ quang phổ ngày nay không chỉ dừng lại ở vai trò là một công cụ đo lường, mà đã trở thành nền tảng cốt lõi cho mọi quy trình kiểm định và nghiên cứu vật liệu hiện đại.
Khả năng phân tích nhanh, chính xác, không phá hủy mẫu giúp các doanh nghiệp rút ngắn thời gian sản xuất, giảm sai lỗi kỹ thuật và đảm bảo chất lượng sản phẩm theo chuẩn quốc tế.
Tại Việt Nam, sự phát triển của ngành vật liệu, công nghiệp chế tạo và năng lượng sạch đang mở ra nhu cầu lớn về các giải pháp đo lường và phân tích tiên tiến.
Trong bối cảnh đó, TECOTEC đóng vai trò là cầu nối giữa công nghệ thế giới và nhu cầu trong nước, giúp các đơn vị ứng dụng hiệu quả công nghệ quang phổ vào thực tiễn, từ đó nâng cao năng lực cạnh tranh và tính bền vững trong sản xuất.
Bằng kinh nghiệm tích lũy qua hàng trăm dự án, đội ngũ chuyên gia của TECOTEC cam kết tiếp tục đồng hành cùng các viện nghiên cứu, trường đại học và doanh nghiệp sản xuất, mang đến giải pháp quang phổ toàn diện, an toàn và chính xác – góp phần thúc đẩy khoa học công nghệ Việt Nam phát triển theo hướng hiện đại và hội nhập quốc tế.
